ตากุ้งยิงรักษาอย่างไร? วิธีดูแลที่บ้าน ยาหยอดตา และการป้องกันซ้ำ

ตากุ้งยิงรักษาอย่างไร? วิธีดูแลและป้องกันไม่ให้เกิดซ้ำ

ตากุ้งยิงเป็นภาวะอักเสบของต่อมไขมันบริเวณเปลือกตา มักเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรีย ทำให้เกิดตุ่มแดง บวม เจ็บ และบางครั้งมีหนอง แม้จะดูเป็นอาการเล็กน้อย แต่หากดูแลไม่ถูกวิธีอาจทำให้หายช้า ลุกลาม หรือเกิดซ้ำได้

การรักษาเบื้องต้นที่บ้าน

ประคบอุ่น — วิธีหลักที่แพทย์แนะนำ

การประคบอุ่นช่วยเพิ่มการไหลเวียนเลือด ทำให้ท่อไขมันที่อุดตันเปิด และช่วยให้หนองระบายออกเอง

วิธีทำที่ถูกต้อง

• ใช้ผ้าสะอาดชุบน้ำอุ่น บิดหมาด

• ประคบบริเวณเปลือกตาที่เป็น 10–15 นาที

• ทำวันละ 3–4 ครั้ง

• หากผ้าเย็นลงให้ชุบน้ำอุ่นใหม่

ควรใช้น้ำอุ่นระดับที่ไม่ร้อนเกินไป เพื่อหลีกเลี่ยงผิวไหม้ โดยเฉพาะในเด็ก

ทำความสะอาดเปลือกตาอย่างอ่อนโยน

การรักษาความสะอาดช่วยลดเชื้อแบคทีเรียและป้องกันการอุดตันซ้ำ

• ล้างมือก่อนสัมผัสดวงตา

• ใช้น้ำอุ่นหรือน้ำเกลือสะอาด

• เช็ดเปลือกตาเบา ๆ โดยไม่ถูแรง

• หลีกเลี่ยงสบู่หรือสารที่ระคายเคือง

หยุดใช้เครื่องสำอางและคอนแทคเลนส์ชั่วคราว

เครื่องสำอางรอบดวงตาและคอนแทคเลนส์อาจเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค

ควรใช้แว่นสายตาแทนจนกว่าอาการจะหาย และทิ้งเครื่องสำอางที่ใช้ก่อนเกิดอาการเพื่อป้องกันการติดเชื้อซ้ำ

ยาหยอดตาและการรักษาทางการแพทย์

ตากุ้งยิงส่วนใหญ่หายเองได้ภายใน 1–2 สัปดาห์ แต่ในบางกรณีอาจต้องใช้ยา

ยาหยอดตาหรือยาป้ายตาปฏิชีวนะ

แพทย์อาจสั่งยาเมื่อ

• มีการติดเชื้อชัดเจน

• อาการบวมแดงมาก

• มีหนองจำนวนมาก

• ไม่ดีขึ้นจากการประคบอุ่น

ไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะมาใช้เองโดยไม่มีคำแนะนำ เพราะอาจใช้ไม่เหมาะสมหรือเกิดการดื้อยา

การกรีดระบายหนอง

หากตุ่มมีขนาดใหญ่หรือเจ็บมาก แพทย์อาจทำหัตถการเล็ก ๆ เพื่อระบายหนองออก ซึ่งช่วยให้อาการดีขึ้นอย่างรวดเร็ว

เมื่อไหร่ควรไปพบแพทย์

ควรไปโรงพยาบาลหรือพบจักษุแพทย์เมื่อมีอาการต่อไปนี้

• ตุ่มบวมมากหรือเจ็บรุนแรง

• บวมลามทั้งเปลือกตา

• มีไข้หรืออ่อนเพลีย

• มองเห็นไม่ชัด

• เป็นนานเกิน 1–2 สัปดาห์

• เป็นซ้ำบ่อย

• มีหลายตุ่มพร้อมกัน

อาการเหล่านี้อาจบ่งบอกถึงการติดเชื้อที่ลุกลามหรือโรคตาอื่น เช่น เปลือกตาอักเสบเรื้อรังหรือก้อนไขมันอุดตัน

วิธีป้องกันไม่ให้เกิดตากุ้งยิงซ้ำ

รักษาความสะอาดรอบดวงตาเป็นประจำ

• ล้างหน้าให้สะอาดทุกวัน

• เช็ดเครื่องสำอางออกก่อนนอน

• เปลี่ยนปลอกหมอนและผ้าเช็ดหน้าเป็นประจำ

หลีกเลี่ยงการขยี้ตา

มือเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค การขยี้ตาทำให้เชื้อเข้าสู่ต่อมไขมันได้ง่าย

ดูแลคอนแทคเลนส์อย่างถูกวิธี

• ล้างมือก่อนใส่และถอด

• ทำความสะอาดเลนส์ตามคำแนะนำ

• ไม่ใส่นานเกินไป

• เปลี่ยนเลนส์ตามกำหนด

เปลี่ยนเครื่องสำอางเป็นระยะ

เครื่องสำอางรอบดวงตาที่ใช้มานานอาจสะสมเชื้อแบคทีเรีย

• มาสคาร่าควรเปลี่ยนทุก 3 เดือน

• ไม่ใช้ของร่วมกับผู้อื่น

ดูแลสุขภาพโดยรวม

ภูมิคุ้มกันที่ดีช่วยลดโอกาสติดเชื้อ

• นอนหลับเพียงพอ

• รับประทานอาหารครบหมู่

• ลดความเครียด

สรุป

การรักษาตากุ้งยิงที่ถูกต้องเริ่มจากการประคบอุ่นและดูแลความสะอาด ซึ่งช่วยให้หายได้เองในผู้ป่วยส่วนใหญ่ หากอาการรุนแรง ไม่ดีขึ้น หรือเกิดซ้ำ ควรพบแพทย์เพื่อรับการรักษาที่เหมาะสม

การป้องกันที่สำคัญคือการรักษาความสะอาด หลีกเลี่ยงการขยี้ตา และดูแลคอนแทคเลนส์หรือเครื่องสำอางอย่างถูกวิธี ซึ่งช่วยลดโอกาสกลับมาเป็นซ้ำได้อย่างมาก

FAQ — คำถามที่พบบ่อย

Q1: ตากุ้งยิงหายเองได้ไหม?
A: ส่วนใหญ่หายเองได้ภายใน 7–14 วัน หากประคบอุ่นและดูแลถูกวิธี

Q2: ใช้ยาหยอดตาทั่วไปได้ไหม?
A: ไม่ควรใช้โดยไม่ปรึกษาแพทย์ โดยเฉพาะยาปฏิชีวนะ

Q3: บีบให้แตกจะหายเร็วหรือไม่?
A: ไม่ควรบีบ เพราะอาจทำให้ติดเชื้อรุนแรงขึ้น

Q4: เป็นบ่อยเกิดจากอะไร?
A: อาจเกิดจากเปลือกตาอักเสบเรื้อรัง สุขอนามัยไม่ดี หรือภูมิคุ้มกันต่ำ

References / แหล่งข้อมูล

• Mayo Clinic. Stye (Hordeolum): Symptoms and treatment.

• Cleveland Clinic. Eye Stye: Causes, Treatment & Prevention.

• American Academy of Ophthalmology. Stye and Chalazion Management.

• National Health Service. Styes: Causes and treatment advice.